Go to Top

Επιλέξαμε να μην αποδράσουμε στις λείες επιφάνειες της θεωρίας

img_0389

Ομιλία Φωτεινής Βάκη στο 2ο Συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ

Συντρόφισσες και σύντροφοι,

Από το «μακρύ ζεστό καλοκαίρι» του 2015 που θα καταγραφεί στη μεν, σύγχρονη ελληνική ιστορία ως το πυκνότερο σε ιστορικό χρόνο, στις δε, συνειδήσεις μας ως μια βίαιη ενηλικίωση διανύσαμε μια αδιέξοδη κατεργασία πένθους. Μια κατεργασία πένθους που σηματοδότησε διασπάσεις, τη μελαγχολία της παραίτησης μελών και μια διαρκής διάζευξη : αυτή μεταξύ μιας αριστερής διακυβέρνησης εν μέσω ενός ανθρωποφάγου νεοφιλελευθερισμού που επιβάλλει μνημόνια εκβιάζοντας δημοκρατικά εκλεγμένες κυβερνήσεις και της αριστερής μας συνείδησης. Αυτή μεταξύ είναι και δέοντος. Στον ελάχιστο χρόνιο που διαθέτω δε σκοπεύω να επιδοθώ σε μια ακόμη «νεκρολογία» της ελπίδας αλλά ούτε και να ενδώσω στη προβολή ευσεβών πόθων στη συγκυρία ή στα «παυσίπονα» μιας ακόμη εσχατολογίας. Σημείο εκκίνησής μου δεν είναι η αποτίμηση του παρελθόντος αλλά μια φυγή στο μέλλον. Κάναμε έναν επώδυνο πλην αναγκαίο συμβιβασμό διότι «η σωτηρία της ψυχής είναι πολύ μεγάλο πράγμα» αλλά η σωτηρία ενός λαού τη δεδομένη ιστορική στιγμή ακόμη μεγαλύτερο.

Θα ήθελα να αναφερθώ σε έξι σημεία :

  1. Δεν είμαστε εδώ για να κάνουμε μια ήπια διαχείριση μιας χαμένης μάχης που όμως δεν κρίνει την έκβαση του πολέμου. Σκοπός μας είναι να σκιαγραφήσουμε τους οδοδείκτες της εξόδου από την επιτροπεία.
  2. Σκοπός μας δεν είναι συνακόλουθα η διαχείριση της μιζέριας. Η ανάσχεση της ανθρωπιστικής κρίσης φέρει τη δική μας σφραγίδα, είναι δικός μας άθλος αλλά στόχος μας δεν είναι η πρόσκαιρη ανακούφιση της φτώχιας, αλλά η εξάλειψη των αιτίων που τη δημιουργούν. Πώς θα γίνει αυτό; Το σύνθημά μας δίκαιη ανάπτυξη, ήτοι δημιουργία θέσεων σταθερής και αξιοπρεπούς εργασίας δεν μεταφράζεται μόνο σε προσέλκυση επενδύσεων, αλλά και σε ένα εθνικό στρατηγικό σχέδιο παραγωγικής ανασυγκρότησης που θα ερείδεται σε εναλλακτικές μορφές οικονομίας και παραγωγής. Είναι και η αδιαπραγμάτευτη στάση μας στο κοινοτικό εργασιακό κεκτημένο. Υπολειπόμαστε κάποιες φορές σε όραμα και φαντασία. Σε κεντρικό σχεδιασμό και επεξεργασίες. Κάποιες φορές κωλυσιεργούμε, και τρέχουμε πίσω από γεγονότα. Αν υπάρχει όμως ένα plan b, τούτο είναι η θωράκιση μέσω της ανασυγκρότησης του πρωτογενούς και δευτερογενούς τομέα.
  3. Η ιστορία μας δίδαξε ότι ο “σοσιαλισμός σε μία χώρα” ισοδυναμεί με την αυτοακύρωσή του και απολήγει σε μια καρικατούρα. Η καθημερινή εμπειρία της αριστερής διακυβέρνησης σε μια “έρημη χώρα” μας διδάσκει καθημερινά ότι ο σοσιαλισμός δεν είναι το μεγάλο Συμβάν, η εφόρμηση στους ουρανούς της ουτοπίας δια μιας. Μας διδάσκει όμως ότι ο δρόμος δεν περνά από μέσα. Ο ΣΥΡΙΖΑ έσπειρε τον σπόρο μιας άλλης Ευρώπης που οφείλει να επανιδρυθεί στις αρχές της δημοκρατίας, του κοινωνικού Κράτους και της αλληλεγγύης. Έστειλε ηχηρό μήνυμα που βρήκε ευήκοα ώτα ότι η λιτότητα είναι πολιτική επιλογή και όχι και “φυσικό” φαινόμενο που αίφνης ενσκήπτει αξιώνοντας την αυτονόητη πρωτοκαθεδρία της πολιτικής έναντι της οικονομίας. Έθραυσε το ανθρωπολογικό στερεότυπο του «τεμπέλη του Νότου» που ζει παρασιτώντας τον “εργατικό” Βορά, καταδεικνύοντας ότι οι υπερχρεωμένοι λαοί και το νέο πρεκαριάτο είναι πολιτικά προσχήματα απορρύθμισης της εργασίας και προϊόντα της ιδεοληπτικής εμμονής στις ιδιωτικοποιήσεις και στην άτεγκτη δημοσιονομική πειθαρχεία εις βάρος κοινωνικών αγαθών. Όρος επιβίωσης της Αριστερής Διακυβέρνησης του 21ου αιώνα είναι η επανίδρυση της Ευρώπης και τούτο απαιτεί ένα ευρύ μέτωπο που θα λειτουργήσει, αφενός, ως πολιορκητικός κριός τους νεοφιλελεύθερου και ξενοφοβικού οχηρού μιας κατ΄ ευφημισμόν Ευρώπης, αφετέρου, ως μέσο απαγκίστρωσες της σοσιαλδημοκρατίας από τον εναγκαλισμό της με τον νεοφιλελευθερισμό στον οποίο έστρωσε τον δρόμο. Η Διάσκεψη των χωρών του Νότου ήταν ένα πρώτο σημαντικό βήμα. Ο δρόμος λοιπόν είναι μακρύς και επίπονος με παγίδες, οπισθοχωρήσεις και συνθηκολογήσεις. Μικρές νίκες, αλλά και ήττες, επώδυνα διλήμματα που ενσκήπτουν καθημερινά.
  4. Σε τούτο τον μακρύ δρόμο χρειάζεται ένα κόμμα αρωγός και αισθητήρας των κοινωνικών τάξεων που εκπροσωπούμε. Ένα κόμμα συλλογικός εργάτης και συλλογικός διανοούμενος που θα γίνεται τόσο εργαστήρι παραγωγής πολιτικής, όσο και σκαλωσιά πάνω στην οποία θα χτίζονται νέες υποκειμενικότητες. Γιατί αν θέλουμε να αλλάξει η Αριστερά πρέπει να αλλάξουμε πρώτα εμείς. Το ηθικό μας πλεονέκτημα δεν είναι μόνο προμετωπίδα της κυβερνητικής μας πολιτικής, ούτε η βαριά ιστορική μας κληρονομιά, αλλά δοκιμάζεται και σφυρηλατείται στην καθημερινότητά μας. Στρατηγικές προσωπικών φιλοδοξιών, κομματική ένταξη ως μέσο πρόσβασης στην εξουσία, αλλά και κόμμα ερμητικά κλειστό με διαρρηγμένες τις σχέσεις του με τις κοινωνικές τάξεις που εκπροσωπεί δεν είναι αριστερό κόμμα.
  5. Η πολυτασική διάσταση του κόμματός μας είναι δείκτης δημοκρατίας. Πολυτασικό κόμμα όμως δεν είναι άθροισμα τάσεων που ενίοτε μπορούν να διολισθήσουν σε φράξιες ή καπετανάτα με μοναδικό γνώμονα τη νομή της εξουσίας.
  6. “Πάση θυσία διακυβέρνηση;” Ρωτούν με γνήσια αγωνία συντρόφισσες και σύντροφοι. Η απάντηση είναι ΝΑΙ. Όχι γιατί αποφασίσαμε να συμμαχήσουμε με το διάβολο και να απωλέσουμε τη ψυχή μας. Όχι γιατί είμαστε γαντζωμένοι στις καρέκλες. Δεν είμαστε ανεπάγγελτοι και τέκνα του κομματικού σωλήνα. Αλλά γιατί σε εμάς έλαχε ο κλήρος της Ιστορίας, όχι μόνο να γίνουμε καταλύτης αλλαγής συσχετισμών στην Ευρώπη, όχι μόνο να εμπεδώσουμε δημοκρατία και το εσαεί επίκαιρο τρίπτυχο της Γαλλικής Επανάστασης, αλλά και να χτίσουμε Κράτος Δικαίου για ένα λαό στον οποίο ασέλγησαν ασύστολα οι πρόθυμοι εγχώριοι υποστηρικτές της τρόικα, το απόστημα της διαπλοκής και της διαφθοράς, όσες και όσοι θεωρούσαν εαυτούς πιο ίσους από τους άλλους και έχτισαν ένα Κράτος λάφυρο και τρόπαιο. Ο δρόμος προς το δημοκρατικό σοσιαλισμό περνά μέσα από την ισονομία και ισοπολιτεία του Κράτους Δικαίου, από τη δημοκρατία, αλλά και από την αναστήλωση του κοινωνικού Κράτους που ισοπέδωσε ο νεοφιλελεύθερος οδοστρωτήρας.

Αναλάβαμε βαριά και ιστορική ευθύνη σε δύσκολους καιρούς. Επιλέξαμε να μην αποδράσουμε στις λείες επιφάνειες της θεωρίας και να μην μείνουμε εσαεί στη γωνιά της αντιπολίτευσης, μονίμως διαμαρτυρόμενοι. Θα αγωνιστούμε και θα τα καταφέρουμε, άλλωστε οι μόνοι χαμένοι αγώνες είναι αυτοί που δεν δίνονται.

, , ,