Go to Top

Έμφυλη βία: ομιλία της Φ. Βάκη στην Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Ισότητας, Νεολαίας και Δικαιωμάτων του Ανθρώπου

«Κατ’ αρχάς, να ευχαριστήσω θερμά τους προσκεκλημένους και τις προσκεκλημένες για τις εξόχως ενδιαφέρουσες και διαφωτιστικές προσεγγίσεις. Θεωρώ ότι αυτές οι οργανώσεις και οι σύλλογοι έχουν βοηθήσει πάρα πολύ στο να γίνει αντικείμενο δημόσιας συζήτησης και να καταπολεμηθεί η έμφυλη βία, η οποία είναι μια κατάφορη παραβίαση των ανθρώπινων δικαιωμάτων που άρχισε να συζητείται στο δημόσιο βίο προ κρίσης, με αφορμή περιστατικά τα οποία είχαν συνταράξει τα καθ’ ημάς.

Αναφέρω ενδεικτικά τις υποχρεωτικές διερευνητικές γυναικολογικές εξετάσεις στις γυναικείες φυλακές, τη διαπόμπευση των οροθετικών γυναικών, αλλά και η Κωνσταντίνα Κούνεβα, όπου έμελλε να συμπεριληφθεί στο μαρτυρολόγιο, όχι μόνο του εργατικού κινήματος, αλλά και των γυναικών μεταναστών, δηλαδή, της πιο ευπαθούς και ευάλωτης ομάδας σε ότι αφορά την έμφυλη βία.

Μολονότι αναδείχθηκε όμως στη δημόσια σφαίρα ως μείζον πρόβλημα, η έμφυλη βία οξύνθηκε δραματικά στα χρόνια της κρίσης. Άκουσα με πολύ προσοχή μια κυρία, η οποία αναφέρθηκε στη διασύνδεση, στη σχέση μνημονίου και έμφυλης βίας και θα ήθελα να ενισχύσω και να υπογραμμίσω το εξής : ότι η έμφυλη βία δεν περιλαμβάνει μόνο την έμφυλη ενδοοικογενειακή βία, τις συζυγοκτονίες, τους βιασμούς, τον ενδοοικογενειακό βιασμό, την αιμομιξία, το γάμο με τη βία, τα εγκλήματα τιμής, τον ακρωτηριασμό γεννητικών οργάνων. Η κρίση κατέδειξε ότι οι γυναίκες είναι τα πρώτα θύματα των απολύσεων, ότι είναι η πιο ευάλωτη ομάδα στις επισφαλείς και ελαστικές σχέσεις εργασίας.

Επιπροσθέτως, το δικαίωμα της μητρότητας καταστρατηγείται εμπράκτως, μολονότι κατοχυρωμένο στην εργατική νομοθεσία, εφόσον παρατηρείται προκατάληψη κατά των γυναικών μητέρων στις προσλήψεις προσωπικού.

Ως προς το trafficking, όπου άκουσα με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον τα όσα ειπώθηκαν, δηλαδή, την εξαναγκαστική πορνεία, τη σύγχρονη μορφή δουλείας, η οποία έχει πάρει τεράστιες διαστάσεις τα τελευταία χρόνια, νομίζω ότι υπάρχουν πάρα πολλά που πρέπει να γίνουν σε επίπεδο νομοθεσίας. Θα ήθελα να πω δυο λόγια γι’ αυτό, διότι έχουμε ανάγκη από πολύ ισχυρές νομικές ασφαλιστικές δικλείδες, θεσμικά αντίβαρα, για να μη μείνουμε μόνο σε φιλάνθρωπα, αλληλέγγυα καταφύγια, είτε αυτά είναι τα σπίτια για τις κακοποιημένες γυναίκες μέχρι παρατηρητήρια, τα οποία είναι πάρα πολύ σημαντικό βήμα, αλλά χρειαζόμαστε οπωσδήποτε τη νομοθεσία και την εφαρμογή της βέβαια.

Κάνοντας μια πρόχειρη μελέτη, νομίζω ότι εδώ υπάρχει ένα τεράστιο πρόβλημα. Για παράδειγμα, υπάρχει μια δυστοκία της ελληνικής δικαιοσύνης, όταν γυναίκες καταφεύγουν σε ασφαλιστικά μέτρα για την έκδοση των οποίων μεσολαβεί ένα διάστημα 2 μηνών περίπου, η αιτούσα κατά τη διάρκεια αυτού του διαστήματος βρίσκεται εντελώς ανυπεράσπιστη.

Για το trafficking έχουμε μία πρόσφατη απόφαση του Αρείου Πάγου, σύμφωνα με την οποία για να καταδικαστεί κάποιος για μαστροπεία θα πρέπει οι γυναίκες που εκμεταλλεύεται και προωθεί σε ερωτικούς συντρόφους, να μην είναι πόρνες, διαφορετικά, εάν είναι πόρνες, δεν στοιχειοθετείται το αδίκημα. Επίσης, υπάρχει μια αύξηση κατά 1.000% του κόστους υποβολής μήνυσης, γεγονός που κάνει απρόσιτη οικονομικά κάθε προσπάθεια από επιβιώσασες κακοποίησης να αναζητήσουν δικαίωση.

Τέλος, θέλω να αναφερθώ και στο θέμα της διεξαγωγής ιατροδικαστικών εξετάσεων κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου. Διάβαζα προσφάτως, ότι δυστυχώς, δεν υπάρχει διαθέσιμος ιατροδικαστής, παρά μόνο για σοβαρά εγκλήματα, όπως είπαν σε αστυνομικό τμήμα σε 20χρονη επιβιώσασα βιασμού, εννοώντας μάλλον εγκλήματα κατά της ζωής. Στην ίδια συνέστησαν να μεταβεί με ταξί στο κοντινότερο εφημερεύον νοσοκομείο. Εκεί όπως μας περιγράφει η γυναίκα αυτή, μετά από ένα κύκλο τηλεφωνημάτων στα οποία προέβη ο ειδικευόμενος γιατρός της γυναικολογικής κλινικής του νοσοκομείου, όπου όντως κατέφυγε μόνη της, πήρε εντολή να μην την αγγίξει γιατί θα βρει τον μπελά του και της συνέστησε απλά «να μην πλυθεί» μέχρι τη Δευτέρα, που θα την εξετάσει ο ιατροδικαστής.

Όλα αυτά νομίζω ότι είναι πολύ σοβαρά. Καταδεικνύουν ελλείμματα, προβλήματα της νομοθεσίας. Δεν είναι μόνο η νομοθεσία, δεν αρκεί αυτό, είναι και η εφαρμογή των νόμων που πρέπει να εμπεδωθεί μια συνείδηση στο θέμα των ανθρώπινων δικαιωμάτων, το οποίο είναι και θέμα της παιδείας, της εκπαίδευσης από τα αναλυτικά προγράμματα που θα πρέπει να γίνει πολύ σοβαρή δουλειά και στα σχολεία και στα πανεπιστήμια. Βέβαια, στα πανεπιστήμια υπάρχουν σπουδές φύλου, που τα τελευταία χρόνια γνωρίζουν μεγάλη άνθηση, αλλά νομίζω ότι έχουμε ακόμη πολύ δρόμο μπροστά μας».

, , ,